Obraz Matki Bożej Róży Duchownej w kościele parafialnym w Jadownikach. Przyczynek do badań

Miniatura

Data

2023

Tytuł czasopisma

ISSN czasopisma

Tytuł tomu

Wydawca

Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie

Abstrakt

Od XV wieku w Jadownikach koło Brzeska znajduje się obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem, nawiązujący stylem do hodegetrii krakowskich. Prawdopodobnie został namalowany przez Mistrza Zwiastowania z Jodłownika. Obraz ten przynajmniej między XVII a XIX wiekiem był otaczany lokalną czcią parafian, którzy wierzyli, że jest on wizerunkiem „niosącym łaski”. Niestety, w XX wieku pamięć o jego czci całkowicie zanikała, a po rozebraniu drewnianego kościoła parafialnego, w którym był przechowywany w głównym ołtarzu, został przeniesiony w 1910 roku do oddzielnej bocznej kaplicy w nowo wybudowanej świątyni. Po konserwacji wizerunku w latach 60. i zdjęciu XIX-wiecznych przemalunków, został przez wielu parafian uznany za fałszywy. Z czasem zaginęły również srebrne korony i pozostałe wota, świadczące o lokalnym kulcie. Kaplica zaś stała się miejscem przechowania po prostu kolejnego obrazu ze starego kościoła. Dzięki sięgnięciu do dawnych wizytacji biskupich i kapitulnych z czasów, kiedy Jadowniki były częścią diecezji krakowskiej, oraz naukom związanym z historią średniowiecza, dawno zapomniana historia odżywa, wzmagając lokalny kult Matki Bożej Róży Duchownej z Jadownik i odkrywając przed wiernymi historię ich własnej parafii.

Since the 15th century, there has been an image of Our Lady and Child in Jadowniki near Brzesko, referring in style to the hodegetria of Krakow. It was probably painted by the workshop of the Master of the Annunciation from Jodlownik. This image was venerated locally by parishioners, at least between the 17th and 19th centuries, who believed that it was a “grace-bearing” image. Unfortunately, in the 20th century, the memory of its veneration completely disappeared, and after dismantling the wooden parish church where it was kept in the main altar, it was transferred in 1910 to a separate side chapel in the newly built temple. After the image was restored in the 1960’s and the 19th century repaintings were removed, it was considered a fake by many parishioners. Overtime, the silver crowns and other votive offerings, testifying to local worship, also disappeared. The chapel, on the other hand, became a place to store just another painting from the old church. Thanks to the old episcopal and chapter visits from the times when Jadowniki was part of the Krakow diocese, and the science related to the history of the Middle Ages, a long-forgotten history revives, increasing the local cult of Our Lady of the Mystical Rose of Jadowniki and revealing to the faithful the history of their own parish.

Opis

Słowa kluczowe

Jadowniki, Maryja, Matka Boża, typ piekarski, Mistrz Zwiastowania z Jodłownika, kult Maryi, kult maryjny, pobożność, pobożność maryjna, obrazy, kult obrazów, kościoły, obraz Matki Bożej Jadownickiej, obraz Matki Bożej Róży Duchownej, obraz Matki Bożej Piekarskiej, Mary, Mother of God, Piekary’s type, Master of the Annunciation from Jodłownik, cult of Mary, Marian cult, piety, Marian piety, paintings, cult of images, churches

Cytowanie

Polonia Sacra, 2023, T. 27, Nr 2, s. 191-216.

Licencja

CC-BY - Uznanie autorstwa