Aspects métaphysiques du génie génétique

Abstract

Inżynieria genetyczna stawia pod znakiem zapytania pojęcie tożsamości jednostkowych bytów i gatunkowej natury. W oparciu o metafizyczne kryteria pojęcia substancji, teleologii i osoby, proponujemy nie tylko konieczność ustalenia granic manipulacji genetycznych na człowieku, ale także przyjmujemy je jako obiektywne i wewnętrzne kryteria działania. Normatywna moc tych kryteriów wypływa ze statusu samego bytu ludzkiego. Również tożsamość bytu pojawia się jako główne kryterium transformacji genetycznych. Zasada tożsamości bytu, ściśle powiązana z jego integralnością ontologiczną, pozostaje wiążącym kryterium wszelkich transformacji genetycznych na człowieku. Dotyczy ona zarówno wymiaru ontologicznego (sposobu bycia), jak i metafizycznego (uzasadnienia bycia). W tych dwóch wymiarach tożsamość i integralność ludzkiej natury jawi się jako nienaruszalna. Proponowana zasada tożsamości przyjmuje następującą formę: tożsamość zostaje zachowana tam, gdzie pozostaje nienaruszone gatunkowe lub jednostkowe istnienie oraz własny sposób bycia we wszystkich podstawowych wymiarach bytu i jego celowości. Ta zasada opiera się na jedności gatunku i rodzaju, tj. na ontologicznej konsystencji, na takim samym sposobie bycia, jak również na jedności odrębnego i celowego istnienia. Z punktu widzenia natury i formy substancjalnej, żyjący podmiot trwa w swej tożsamości, nawet gdy podlega zmianom genetycznym, jeśli jego sposób bycia pozostaje stały (tożsamość ontologiczną) i jego byt niezmiennie trwający (tożsamość metafizyczna), tj. jego istotne cechy nie zostają radykalnie zmienione i jego istnienie pozostaje nieprzerwane. Zasada tożsamości zakłada zachowanie formy substancjalnej w wymiarze ontologicznym jak i metafizycznym: tożsamość metafizyczna dotyczy zachowania tego samego podmiotu istnienia, a tożsamość ontologiczną – tego samego sposobu bycia.