Bullismo e cyberbullismo tra fondamenti teorici ed evidenze empiriche. I risultati di un’indagine conoscitiva su un campione di preadolescenti

Abstract

The paper presents the findings of a cognitive survey carried out among 501 preadolescents in the town of Frosinone. Addressing the complex issue of bullying and cyberbullying, we would like to emphasise the primary role of virtual conditionings, enhanced through traditional modes, often in continuity with the electronic form. The research shows that twelve-year old youngsters reveal strong tendencies to get involved in bullying episodes. As regards asymmetric relationships, the findings highlight the key role of adults, such as teachers and parents, as principal interlocutors on the phenomenon of violence, both traditional and virtual. The survey enabled us to define the educational needs of preadolescents and propose some specific preventive initiatives.

W artykule przedstawiono badania przeprowadzone z udziałem 501 uczniów gimnazjum z miasta Frosinone, w regionie Lazio. W złożonym problemie związanym z przemocą szkolną i cyberprzemocą widoczny jest prymat wirtualnych uwarunkowań, podkreślanych tradycyjnymi metodami, często w ciągłości z formą elektroniczną. Badanie pokazuje, że 12-latkowie bardziej angażują się w sytuacje przemocy. Jeśli chodzi o asymetryczne relacje, wyniki podkreślają centralność znaczenia osób dorosłych, takich jak nauczyciele i rodzice, jako głównych rozmówców na temat zjawiska przemocy, zarówno tradycyjnego jak i wirtualnego. Kwestionariusz pozwolił dostrzec również pozytywne zasoby uczniów i w ten sposób stał się punktem wyjścia do planowanych interwencji wychowawczych.